OPEN BRIEF AAN DE INFORMATEUR 5 januari 2026

OPEN BRIEF AAN DE INFORMATEUR 5 januari 2026
Mevrouw Rianne Letschert, informateur,
De Tweede Kamer
t.a.v. Bureau Woordvoering kabinetsformatie
Postbus 20018
2500 EA Den Haag


Geachte mevrouw Letschert, De Buurt Bestuurt, voorvechter van een gezonder Laak, een kwetsbare wijk in Den Haag, doet een dringend beroep op u als Informateur. Reden is de nu al tekortschietende gezondheidszorg voor hen die dat het hardst nodig hebben. Wij vinden het huidige systeem als veroorzaker van gezondheidsverschillen terug in de oratie van november 2025 ‘Strijd voor Gezondheid’ van Prof.dr. Hedwig Vos, hoogleraar Huisartsgeneeskunde Universiteit Leiden*). Prof. Vos is ook bij ons appel betrokken. De publicatie van september 2025 ‘Dit kost ons de Zorg’ van Danka Stuijver bevestigt dit beeld). Dit is ook de ervaring van in Laak in 2025 praktiserende huisartsen. De opdracht zou zijn om in deze fase van de formatie uitgebreid stil te staan bij de zorg. Wij slaan alarm over het gebrek aan kennis bij de bij de formatie betrokken politici over en het gebrek aan aandacht voor de maatschappelijke impact van de problemen in de gezondheidszorg. Niet politieke moed en daadkracht zijn nodig, maar kennis van de praktijk van de gezondheidszorg in het algemeen, en die voor kwetsbare mensen in het bijzonder. In wijken als Laak, waarvan er zovele zijn in Nederland, is het risico van sociale deformatie levensgroot. Dit is m.n. manifest in de impact van armoede op gezondheid. Maatschappelijk geïsoleerde, zorg mijdende mensen, met als consequentie een slecht gebit, als afspiegeling van hun gezondheid. Dat is de realiteit! Zorg die aansluit bij de behoeften van de patiënt, op de juiste plek, op het juiste moment, met een goed afgewogen inzet van mensen en middelen is daarom urgent: Passende Zorg. 2 ‘Toegankelijke gezondheidszorg’ is geen garantie voor de beste zorg voor groepen als kwetsbare patiënten met meerdere ziektes tegelijk, mensen met diverse culturele achtergronden en mensen met overlappende kwetsbaarheden, zoals vrouwengezondheid en mensen met overgewicht *). Een slogan als ‘de gezondste generatie ooit’: investeren in preventie, welzijn, sport, bewegen en een gezonde leefstijl’, illustreert, dat de formerende partijen werkelijk geen flauw idee hebben van wat daarvoor nodig is en hoever de generaties in zwakke wijken nog van dit doel verwijderd zijn. Voor zover preventie meetbare effecten zou hebben, is het ‘een illusie, dat gezondheid maakbaar, meetbaar en optimaliseerbaar zou zijn’).
Met inachtneming van de 10% bijdrage van het medisch domein aan gezondheid, moet betere gezondheid worden bereikt door middel
van krachtige samenwerking van het medisch domein met eerstelijnszorg, sociaal domein, burgers, zorgverzekeraars en overheden. De samenleving zelf genereert intussen, van onderop, netwerken van gezondheidsinitiatieven van burgers-bewoners, zoals het afgelopen Gezondheidscongres in Laak over deze thema’s ***).
De overheid dient zich hiertoe te verhouden. Het is zaak, dat u als informateur, de formerende partijen de maatschappelijke realiteit onder ogen laat zien van een gezondheidszorg, die in het huidige systeem tekortschiet. Zorg is een keten met als kenmerk afhankelijkheden in onderlinge samenhang.Los van andere risico’s krijgen juist de meest kwetsbaren nu al niet de juiste zorg. Alleen als zij dit falen erkennen, dat in essentie een aanslag is op de waardigheid van ons bestaan, ontstaat er nieuw perspectief op rechtvaardige zorg voor iedereen.

Met vriendelijke groet,
Kees Berenbak en Tom Nathans De
Buurt Bestuurt

Contourennota Partij van de Mensen

De Buurt Bestuurt

De mythe van de volgzame burger-bewoner wordt in Coronatijd ‘on a daily basis’ verpulverd. Weerbaarheid is maatschappelijke randvoorwaarde voor overleven. Ons hele leven moeten wij de uitdagingen aangaan. Meebouwen aan de toekomst

Telkens zo snel mogelijk de toekomst overlaten aan onze kinderen

Een ondersteunend netwerk scheppen van onderling met elkaar verbonden burgers. In geen enkel (doem) scenario kan er sprake zijn van opgeven. Dit leven en deze aarde is het enige wat wij mensen hebben. Vrijheid & Democratie is het enige wat de burgers van Nederland hebben.

Verbinding

Dit kan de spirituele dimensie zijn van Verbinding. Een spiritueel draagveld als plaatsvervanger van ‘the Burden of Belief. De echte Blijde Boodschap.

Democratische Rechtsstaat dus recht van de burgers-bewoners op maatschappelijk debat in de vrije publieke ruimte. Maar ook ruim genoeg geformuleerd om geen ‘monopolie op Democratie’ te accepteren.

Statements De Buurt Bestuurt

Terug naar de toekomst

Een samenleving, die in de pas loopt, komt niet vooruit

Burgerperspectief

[te omschrijven als]

Kwaliteit van leven en toekomst voor alle burgers-bewoners

Partij van de Mensen

De Buurt Bestuurt komt tot een ‘Partij van de Mensen’.

Wij conformeren ons op voorhand niet aan de wettelijke voorwaarden voor een politieke partij. Deze voorwaarden zouden meerwaarde moeten hebben voor de democratie. Quod non.

Artikel 1 Gw versie Partij van de Mensen

De burgers-bewoners van Nederland worden vrij, ongehoorzaam en zonder verschil geboren en blijven dit.

[verantwoordelijk en verantwoording?]

Democratie is vrij, toegankelijk, bewoonbaar, zonder drempels, zonder verschil en gratis. Democratie zonder weeffout.

Beter de Boom van de Democratie dan het Huis van het Volk.

Schokt de democratie, dan veert de Rechtsstaat mee.

Schiet de Rechtsstaat tekort, dan schiet de democratie in tegenbeweging

Eigen definitie van ‘Partij’ in de zin van in de democratie optredende politieke groepering. Democratie vrij, zonder drempels en gratis

Aan de Democratie worden niet van boven af regels gesteld.

Democratie wordt niet van boven af in een mal gegoten.

Democratie komt vanuit de wortels. [Alleen aaibaar als een op zijn rug liggende egel] De (ook in de aangekondigde Wet op de Politieke Partijen) als uitgangspunt gekozen juridische structuur (de

Vereniging) en de verplichte borgstelling zijn in onze optiek nodeloze belemmeringen voor de burgers-bewoners, die actief willen optreden in de democratie. Geen enkele burger-bewoner kan van de democratie worden afgehouden, die de burger-bewoner toekomt.

Met de benaming ‘Partij van de Mensen’ beantwoorden wij gelijk de belangrijkste vraag: ‘Van wie is de partij?’

Het antwoord is: ‘De partij is van de mensen’.

Het is onze bedoeling dat de ‘organisatie’ van de partij dat principe waarborgt. In voorkomend geval is partijvoorzitterschap onverenigbaar met lijsttrekkerschap.

Taak overheid om de democratie te beschermen.

Niet de taak van de overheid om de democratie te bekostigen/financieren. Financiering overheid is zwaktebod politieke partijen. Politieke partijen kunnen qua financiën niet hun eigen broek ophouden.

Lange tijd kende het Nederlandse staatsrecht geen regels over politieke partijen. Nog steeds zijn zij verenigingen in de zin van Boek 2 van het BW.5 Politieke partijen hebben daarom leden en zij zorgen met hun contributies en giften voor de financiering van de partij.

Het is onwenselijk dat politieke partijen financieel afhankelijk van

de overheid worden. Immers: wie betaalt, die bepaalt.

Het aantal leden zou van groter belang voor de subsidie moeten zijn dan het aantal Kamerzetels, omdat zij meer hecht aan de maatschappelijke worteling van politieke partijen dan aan hun electorale steun.

Financiele ondersteuning aan lokale politieke partijen toe te kennen. Dat zij thans niet in aanmerking komen voor subsidie, leidt tot een niet te verdedigen ongelijkheid. Hiervoor gaf ik aan dat politieke partijen een schakel zijn tussen burger en openbaar bestuur. Subsidiëring langs de lijn van het ledenaantal kan deze schakel beter tot uitdrukking brengen: de participatie van burgers in de democratie, althans in de politieke partij, wordt dan ‘beloond’. Dat kan politieke partijen er meer toe bewegen hun ledenaantal te vergroten, met andere woorden, hun verbinding met de samenleving op te zoeken.

In plaats van subsidiëring van (politieke)partijen door de overheid denkt De Buurt Bestuurt aan het DemocratieFonds met geldschieters/donateurs en verdeelsleutel donering/sponsering. Tweede Kamerleden met reclame sponsor T-shirts. Toets ‘geloofwaardigheid Partij.

Verbinden

Wij zetten in op wat de burgers-bewoners verbindt, niet wat de burgers-bewoners verdeelt. Daarvan is genoeg. Wij vinden het tegendeel. Een verbinder hoort niet buiten en boven de samenleving te worden geplaatst. Het verbindend vermogen moet teruggeploegd worden in de samenleving, waar het thuishoort.

Elk mens is gelijk aan een ander mens. Er is geen onderscheidend ‘gelijkheidscriterium’. Mensen behoren naast elkaar en tussen elkaar in te staan. Niet ‘but some are more equal than others’

Niet de ‘primus inter pares’ (de eerste onder zijns gelijken).

De strijd om de democratie. Socialisten zetten socialisme niet tegenover democratie. Burgerlijke democratie vs arbeidersdemocratie.

UITGANGSPUNTEN

  1. Respect:

[volgens definitie Partij van de Mensen]:

Zonder Angst voor zelfverlies de onvervreemdbare eigenwaarde van de Ander erkennen. Bij respect hoort je zorgvuldig uitdrukken over een ander. Wij hebben het dus over mensen: Turkse mensen, Marokkaanse mensen, Surinaamse mensen, Joodse mensen; niet over Turkse Nederlanders, maar Turkse mensen in Nederland, etc;

  1. Grondrecht: Vrijheid van Meningsvorming

Het Onderwijs zo inrichten dat dit grondrecht wordt gewaarborgd;

Onderwijs op voet van openbaar onderwijs; onvoorwaardelijk, geen uitzondering voor religieuze of levensbeschouwelijke grondslag. Geen financiële uitzondering of privilege.

Toekomst:

kinderen worden zonder rechtvaardigingsgrond, behalve leeftijd, uitgesloten van actief en passief kiesrecht. Schoolverkiezingen e.d. fungeren enkel als narrenvrijheid. Kinderen zijn de stockholders of the future. Het onderwijs moet daar op ingericht worden, geldend vanaf groep 6 basisschool. De docenten moeten dit uitgangspunt uitdragen in het onderwijs.  Wellicht betekent dat een ander soort docent met andere vaardigheden.De toekomst moet aan onze kinderen worden overgelaten. Daar is moed en verantwoordelijkheid voor nodig. De Democratie moet daarnaar heringericht worden.

Grondrechten dienen de samenleving. De samenleving is er niet om de Grondrechten te dienen. In de samenleving bestaat geen absolute vrijheid. Demonstraties niet toestaan die de vrijheid van anderen beperken

Vrijheid: een gebruiksvoorwerp dat gebutst en gedeukt mag zijn. Vrijheid pak je met beide handen aan om er het beste van te maken. Vrijheid is geen voorwerp in een vitrine met een mooie spot erop.

Niet beperkt tot:’ omdat wij vrij zijn moeten wij pal staan voor hen die niet vrij zijn’. Vrijheid moet uitbundig gevierd worden en volledig

worden uitgebuit. Wat wij met onze vrijheid creëren dragen wij op aan al degenen die onze vrijheid mogelijk hebben gemaakt.

Hun namen staan in het boek van de Vrijheid. Voor dat deel treedt ‘opdragen’ in de plaats van ‘herdenken’.

Raad van Schulden:

alle (toekomstige) wet-en regelgeving screenen op risico ontstaan schuld

Kiezen en Stemmen

Kiesstelsel hervormen; de beduchtheid voor allemaal kleine partijen die wel met de verkiezingen willen meedoen, maar weinig kans maken, moet van tafel. Alternatieven ontwikkelen voor vrije toegang tot de democratie.

Stemmen en kiezen. Niet beperkt tot rituele dans. Referenda zijn fopspenen. Voorkomen dat referenda noodzakelijk zijn.

In plaats van Correctie achteraf deelname van de burgers-bewoners vooraf zoals het hoort. Ook landelijk ‘balanceermodel’ invoeren

Democratie is vertegenwoordiging. De uitdagingen en innovaties in de maatschappelijke verhoudingen verdienen eerder gerepresenteerd te worden dan de standpunten van politieke partijen.De burger zonder macht of invloed dient eerder gerepresenteerd te worden dan de sleutelfiguren.De culturele verscheidenheid is een maatschappelijke werkelijkheid die terug moet keren in vertegenwoordiging.

Idealiter wordt de burger niet langer vertegenwoordigd, maar is de burger zelf representatief voor zijn eigen kring. Wat neerkomt op directe vertegenwoordiging, historisch de eerste vorm van Volksvertegenwoordiging in Nederland.

Historie democratie

Bijgevolg erkent en verklaart de nationale vergadering in aanwezigheid en onder bescherming van het Opperwezen, de volgende rechten van de mens en van de burger:

  1. De mensen worden vrij en met gelijke rechten geboren en blijven dit. Maatschappelijke verschillen kunnen slechts op het algemeen welzijn gebaseerd worden.
  2. Ce principe s’est développé dans la philosophie politique occidentale au et fut mis en œuvre dans des systèmes de démocratie libérale en France ou aux États-Unis après les révolutions de 1787 et 1789. Ainsi, la Déclaration des droits de l’homme et du citoyen de 1789 proclame-t-elle dans son premier article que « les hommes naissent et demeurent libres et égaux en droits ».
  3. Le principe d’égalité devant la loi est un principe central du libéralisme et de la démocratie libérale. Alors que l’Ancien Régime fonctionnait sur le principe de l’inégalité en droits, les régimes issus des révolutions française et américaine prennent pour fondement l’égalité en droits[1].
  4. Se contentant de traiter les individus de la même façon, l’État doit les laisser libres dans leur propre « recherche du bonheur »[2].

Dat was duidelijke taal. Alle mensen zijn van nature gelijk. 

De Verklaring van de rechten van de mens en van de burger (“Verklaring der Rechten van den Mensch en van den Burger”), uitgevaardigd op 31 januari 1795 in Den Haag door de Provisionele Representanten van het Volk van Holland, is de eerste fundamentele Nederlandse tekst over de grondrechten van mensen in het kader van staatsinrichting en vrijheden, die werd vastgesteld na een breed en open debat dat gedurende meerdere decennia had plaatsgevonden in met name patriottische kringen.

  1. Dat alle Mensen met gelijke Rechten geboren worden, en dat deze natuurlijke rechten hun niet kunnen ontnomen worden.
  2. Dat deze rechten bestaan in Gelijkheid, Vrijheid, Veiligheid, Eigendom en Tegenstand aan Onderdrukking.

chronologisch:

the United States Declaration of Independence, adopted on 4th July 1776:

We hold these truths to be self-evident, that all men are created equal, that they are endowed by their Creator with certain unalienable Rights, that among these are Life, Liberty and the pursuit of Happiness.

– the Déclaration des droits de l’homme et du citoyen (Declaration of the Rights of Man and of the Citizen), adopted by France’s National Constituent Assembly on 26th August 1789:

Les hommes naissent et demeurent libres et égaux en droits. Les distinctions sociales ne peuvent être fondées que sur l’utilité commune.
     translation:
Men are born and remain free and equal in rights. Social distinctions can be founded only on the common good.

De Verklaring van de rechten van de mens en van de burger (“Verklaring der Rechten van den Mensch en van den Burger”), uitgevaardigd op 31 januari 1795 in Den Haag door de Provisionele Representanten van het Volk van Holland, is de eerste fundamentele Nederlandse tekst over de grondrechten van mensen in het kader van staatsinrichting en vrijheden, die werd vastgesteld na een breed en open debat dat gedurende meerdere decennia had plaatsgevonden in met name patriottische kringen.

  1. Dat alle Mensen met gelijke Rechten geboren worden, en dat deze natuurlijke rechten hun niet kunnen ontnomen worden.
  2. Dat deze rechten bestaan in Gelijkheid, Vrijheid, Veiligheid, Eigendom en Tegenstand aan Onderdrukking.

Artikel 1 Gw

Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan

Met deze formulering wilde het kabinet een einde maken aan een discussie die in feite terugging tot de negentiende eeuw. Aanvankelijk domineerde het formele gelijkheidsbeginsel: de wet moest algemeen zijn, zonder onderscheid te maken naar rol of positie. Naarmate de grondwet verder werd uitgewerkt in specifieke wetgeving, bleek dit beginsel steeds moeilijker te hanteren. Volgens het kabinet kon het begrip ‘gelijk voor de wet’ de indruk wekken dat alle mensen precies dezelfde rechten en

plichten zouden moeten hebben. Dat kon niet de bedoeling zijn, omdat wetten per definitie onderscheid maken tussen groepen burgers – bijvoorbeeld op fiscaal en sociaal gebied – en daardoor groepsgewijs ongelijkheden scheppen. Kern van het gelijkheidsbeginsel zou zijn dat gelijke gevallen gelijk moeten worden behandeld. Om die reden had het kabinet er bewust voor gekozen het gelijkheidsbeginsel te verbinden met een discriminatieverbod. Het geeft aan het gebod gelijke gevallen gelijk te behandelen meer inhoud: ongelijk behandelen mag soms, discrimineren nooit.

[Volgens Bakker gaf dat de hele opsomming echter iets willekeurigs. In plaats daarvan stelde hij voor eraan toe te voegen: ‘of op welke grond dan ook.’

Gelijke behandeling en het tegengaan van discriminatie zijn de voorwaarden voor een tolerante rechtsstaat.

Artikel 1 van de Grondwet bevat dan ook niet alleen een juridisch relevant gebod aan de wetgever, het bestuur en de rechter. Het heeft – mede door zijn ongeclausuleerde formulering – ook een sterke symboolwaarde, die bijvoorbeeld tot uitdrukking komt in het feit dat de tekst ervan prijkte op het kunstwerk voor het gebouw van de Tweede Kamer in Den Haag. Dit artikel zou in zijn interpretatie en concrete toepassing en ‘gebruik’ een controversieel karakter krijgen, waarbij (verschillen in) ideologische, levensbeschouwelijke en politieke inzichten een belangrijke rol spelen.

Scheiding van kerk en staat betekent niet een scheiding van religie en politiek. Ideologische achtergronden mogen en moeten een rol spelen in de politiek.

stofkam door alle adviescolleges regering; Data/informatie, die aan de samenleving toebehoort, decentraliseren (‘the Starfisch and the Spider’)

De Buurt Bestuurt

Met haar oratie “Strijd voor gezondheid” laat hoogleraar huisartsgeneeskunde Hedwig zien hoe 𝗼𝗻𝗴𝗲𝗹𝗶𝗷𝗸𝗵𝗲𝗶𝗱 𝗴𝗲𝗲𝗻 𝗶𝗻𝗰𝗶𝗱𝗲𝗻𝘁 𝗶𝘀, 𝗺𝗮𝗮𝗿 𝗶𝗻𝗴𝗲𝗯𝗮𝗸𝗸𝗲𝗻 𝘇𝗶𝘁 𝗶𝗻 𝗼𝗻𝘀 𝘇𝗼𝗿𝗴𝘀𝘆𝘀𝘁𝗲𝗲𝗺. Ze toont hoe gezondheidsverschillen ontstaan, groter worden en hoe we als artsen — vaak onbewust — soms bijdragen aan uitsluiting.Hedwig beschrijft drie lagen waarop patiënten geraakt worden:1. Drempels in organisatie & financiering2. Een kennisbasis vol blinde vlekken3. Bias, stigma en maatschappelijke ongelijkheidZe laat zien hoe o.a. vrouwen, mensen met lage SES, migratieachtergrond, LHBTQIA+ personen en mensen met slecht begrepen aandoeningen (zoals post-COVID of endometriose) vaker niet gehoord of geloofd worden. Haar boodschap: rechtvaardige zorg begint bij iedereen zien. De huisarts is geen neutrale poortwachter, maar werkt in een systeem dat niet voor iedereen even toegankelijk is. Daarom vraagt inclusieve zorg om anders kijken en anders luisteren — juist naar stemmen die minder gehoord worden.“Holding space” is daarbij geen soft concept, maar een professionele vaardigheid: 𝗿𝘂𝗶𝗺𝘁𝗲 𝗴𝗲𝘃𝗲𝗻 𝗮𝗮𝗻 𝘃𝗲𝗿𝗵𝗮𝗮𝗹, 𝗽𝗶𝗷𝗻 𝗲𝗻 𝗺𝗲𝗻𝘀𝗲𝗹𝗶𝗷𝗸𝗵𝗲𝗶𝗱, 𝘇𝗼𝗻𝗱𝗲𝗿 𝗺𝗲𝘁𝗲𝗲𝗻 𝘁𝗲 𝗳𝗶𝘅𝗲𝗻.🩺 Wat betekent dit voor de huisarts van de toekomst?1. Zie de mens achter de klachtVraag niet alleen “wat voor klacht heeft u?”, maar ook wat er speelt: armoede, stress, woononzekerheid, discriminatie, gender, klimaat.2. Onderzoek je eigen blinde vlekkenBias is geen persoonlijk falen maar systeemwerk. Reflectie = professioneel leiderschap.3. Maak ruimte: holding spaceBlijf nabij bij onbegrepen klachten of lang gevecht om erkenning. Dáár ontstaat vertrouwen.4. Zet digitale zorg & AI gericht in Voor wie kan → zelfmanagement en digitale tools.Voor wie niet kan → juist extra tijd, aandacht en toegankelijkheid.5. Wees bondgenoot voor veranderingBreng ongelijkheid in beeld — richting wijk, onderwijs, onderzoek, bestuur.6. Denk mee aan een rechtvaardig zorgstelselVan productieprikkels naar maatschappelijke waarde.𝗗𝗲 𝗵𝘂𝗶𝘀𝗮𝗿𝘁𝘀 𝘃𝗮𝗻 𝗱𝗲 𝘁𝗼𝗲𝗸𝗼𝗺𝘀𝘁 𝘀𝘁𝗿𝗶𝗷𝗱𝘁 𝗻𝗶𝗲𝘁 𝗮𝗹𝗹𝗲𝗲𝗻 𝘃𝗼𝗼𝗿 𝗴𝗲𝘇𝗼𝗻𝗱𝗵𝗲𝗶𝗱, 𝗺𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗼𝗼𝗿 𝗴𝗲𝗹𝗶𝗷𝗸𝗲 𝗸𝗮𝗻𝘀𝗲𝗻 𝗼𝗽 𝗴𝗲𝘇𝗼𝗻𝗱𝗵𝗲𝗶𝗱. 𝗩𝗼𝗼𝗿 𝗶𝗲𝗱𝗲𝗿𝗲𝗲𝗻.

𝐀𝐥𝐬 𝐣𝐞 𝐡𝐞𝐭 𝐧𝐢𝐞𝐭 𝐳𝐢𝐞𝐭 𝐨𝐟 𝐰𝐞𝐞𝐭 𝐝𝐚𝐧 𝐤𝐚𝐧 𝐣𝐞 𝐞𝐫 𝐨𝐨𝐤 𝐧𝐢𝐞𝐭 𝐧𝐚𝐚𝐫 𝐡𝐚𝐧𝐝𝐞𝐥𝐞𝐧!Daarom organiseerde De Buurt Bestuurt Laak vandaag het congres “𝒗𝒂𝒏 𝒛𝒐𝒓𝒈 𝒏𝒂𝒂𝒓 𝒌𝒓𝒂𝒄𝒉𝒕: 𝒔𝒂𝒎𝒆𝒏 𝒃𝒐𝒖𝒘𝒆𝒏 𝒂𝒂𝒏 𝒆𝒆𝒏 𝒈𝒆𝒛𝒐𝒏𝒅𝒆𝒓 𝑳𝒂𝒂𝒌” in Gemeente Den Haag.In een super grote en gave skatehal kregen we als deelnemers onderzoeksdata gedeeld waarmee gezondheidsverschillen worden toegelicht en werd uitgelegd wat maakt dat het laakkwartier een kwetsbare wijk is.  Kees Berenbak en Tom Nathans hebben met het programma er bewust voor gekozen om ervoor te zorgen dat deze informatie in het collectieve bewustzijn van de wijk terecht komt zodat je er wel wat mee moet doen!En er effectieve samenwerking kan ontstaan tussen bewonersinitiatieven – zorg- en welzijn organisaties en gemeente. Kees heeft als ambulance broeder gewerkt en weet daardoor als geen ander hoe ongelijk zorg kan uitpakken.Huisartsen en onderzoekers Hedwig Vos en Janet Kist deelden informatie over de grote verschillen tussen wijken met welvaart en kwetsbare wijken. Bijvoorbeeld dat mensen met Afrikaanse of Hindoestaanse roots andere fysieke gevoeligheden hebben en daarmee kwetsbaarder kunnen zijn. Dat maakt dat een huisarts in gesprekken meer op risico’s moet wijzen dan dat ze dat zou doen bij iemand met westerse roots.“𝑶𝒏𝒈𝒆𝒍𝒊𝒋𝒌𝒆 𝒛𝒐𝒓𝒈 𝒏𝒐𝒅𝒊𝒈 𝒊𝒔 𝒐𝒎 𝒓𝒆𝒄𝒉𝒕𝒗𝒂𝒂𝒓𝒅𝒊𝒈 𝒕𝒆 𝒌𝒖𝒏𝒏𝒆𝒏 𝒛𝒊𝒋𝒏”Sytske van Bruggen, PhD vertelde over de effecten van monitoring en zorggroep aanpak bij diabetes. En dat deze manier van werken maakt dat bewoners uit kwetsbare wijken veel beter in zicht zijn gekomen. Daarna vertelde Fia van Heteren over hoe fluïde samenwerking tussen professionals kan leiden toe betere zorg voor bewoners.Daarna de aandacht voor de aanwezige kracht van de wijk vanuit huisarts, wijkgroep “Happy woman” waar thema’s geagendeerd worden vanuit de bewoners, en de krachtige samenwerking vanuit Wijkgerichte Aanpak Armoede Laak hashtag#WAAL waar veel wijkorganisaties, waaronder veel bewoners initiatieven, met elkaar er naar streven om zoveel mogelijk bewoners te helpen als nodig.Krachtig voorbeeld van het potentieel van een bewonersinitiatief dat een maatschappelijk belangrijk onderwerp agendeert zodat samenwerking in de buurt veel meer vanuit de lokale logica ingericht gaat worden en bewoners zeggenschap krijgen over wat ze belangrijk vinden.Blij dat ik bij deze inhoudelijk bijeenkomst van dit bijzondere lid van LSA bewoners aanwezig kon zijn.

Langer en gezonder kunnen leven in Laak: ‘Niet iedereen heeft dezelfde kansen’

Volgens zorgmedewerkers moeten de gezondheidsproblemen in Laak worden aangepakt met beleid waarin gezondheid een centrale positie krijgt.n de olympische skatebaan van de Haagse Sport Centrale aan het Johan van Veenplein in Laak zijn deze woensdag tientallen zorgmedewerkers en politici bijeen om de zorgwekkende gezondheidssituatie in dit stadsdeel te bespreken. Hoogleraren, huisartsen en gezondheidsonderzoekers delen daar hun inzichten en onderzoeksresultaten over de huidige stand van de volksgezondheid in Laak.

Aan het begin van het gezondheidscongres presenteren de Haagse huisartsen Hedwig Vos en Jeanette Kist een reeks slides aan de aanwezigen. Zij tonen dat het aanzienlijk uitmaakt aan welke kant van de Laan van Meerdervoort iemand woont. Wie niet aan de Scheveningse zijde woont maar bijvoorbeeld in Laak, verliest statistisch gezien gemiddeld acht levensjaren. Daarnaast leeft deze persoon naar verwachting zo’n vierentwintig jaar langer met ziekten en gezondheidsklachten.Vos: “Niet iedereen heeft dezelfde kansen om gezond te leven. Dat is de harde waarheid, maar het is onacceptabel. Deze ongelijkheid hangt samen met verschillen in toegang tot zorg en met financiële mogelijkheden, bijvoorbeeld om het eigen risico of psychologische hulp te betalen wanneer de wachttijden in de reguliere zorg te lang zijn. Mensen met voldoende middelen kunnen die zorg regelen, mensen die die middelen missen niet. Daarnaast speelt de mogelijkheid om gezonde keuzes te maken een belangrijke rol. Kies je na een zware werkdag voor een voedzame salade of voor een snelle maaltijd die op korte termijn meer voldoening geeft?” Beleidskaders

Wat de huisartsen duidelijk maken, is dat de invloed van de medische zorg op de duur en de kwaliteit van iemands leven relatief beperkt is. “Het is veel belangrijker om te kijken naar omgevingsfactoren,” licht Kist toe. “Kun je je fiets zonder zorgen ergens neerzetten? Of woon je vlak bij een rotonde waar veel auto’s stilstaan, waardoor de lucht sterk wordt vervuild?”

Vos verwijst naar een Europees onderzoek dat laat zien dat factoren als bestaanszekerheid, het sociale netwerk en de werksituatie een aanzienlijk grotere invloed hebben op de gezondheid.Het kost de samenleving veel geld
Hedwig Vos, huisarts

De huisartsen en onderzoekers pleiten ervoor dat gezondheid een centralere plaats krijgt in alle beleidskaders. Volgens hen is de kern van de problematiek nog onvoldoende in beeld, waardoor slechts beperkt effectieve maatregelen kunnen worden genomen.

De gevolgen van het niet op deze manier benaderen zijn groot,” legt Vos uit. “Het kost de samenleving veel geld, en één op de tien volwassenen met gezondheidsproblemen voelt een grote afstand tot de maatschappij, met als gevolg dat zij niet meer gaan stemmen.

Ook kan dit ertoe leiden dat mensen crimineel gedrag vertonen, omdat zij zich hebben afgekeerd van de samenleving. Gezondheidsverschillen hebben een enorme impact op ons allemaal.”Beweegpraktijk

Fenne Casteleijn, huisarts bij huisartsenpraktijk Amekran in het Laakkwartier, merkte dat bloedonderzoek lang niet altijd tot een oplossing leidt. Zij zag regelmatig patiënten met klachten van vermoeidheid bij wie het bloed werd onderzocht en die vervolgens werden doorverwezen naar een specialist, zonder dat dit tot verbetering leidde. Daarom is zij zich, in plaats van uitsluitend op fysiologische aspecten, meer gaan richten op sociale factoren, zoals werk en het sociale netwerk van een patiënt. “Heeft iemand voldoende mensen in zijn omgeving met wie die moeilijke gebeurtenissen kan bespreken? Slaapt iemand voldoende? Heeft iemand een zinvolle daginvulling?”, vraagt Casteleijn aan de zaal. “Dat soort gesprekken zijn noodzakelijker.”Voor de deelnemers leverde dit uiteindelijk meer op dan een bloedonderzoek
Fenne Casteleijn, huisarts

Zij is wekelijks leefstijlgesprekken gaan voeren en merkte dat zij vooral mensen met overgewicht in de spreekkamer zag. Voor een aantal van deze patiënten heeft zij vervolgens een opstartgroep opgericht waarin mensen die niet gewend zijn te bewegen leren hoe zij dit stap voor stap kunnen doen. Dit initiatief heet ‘De Beweegpraktijk’. “Het lijkt misschien een klein verschil, maar dit is werkelijk werken aan gezondheid en aan de kwaliteit van iemands leven. Voor de deelnemers leverde dit uiteindelijk meer op dan een bloedonderzoek,” aldus de huisarts.

Eline Karlas, beleidsmedewerker bij GGD Haaglanden, heeft enkele maanden geleden een vrouwengroep opgericht onder de naam ‘Happy Women Laak’. Dit is een vergelijkbaar initiatief, waarin onder andere wordt gesport. Daarnaast wordt er telkens een deskundige uitgenodigd die spreekt over mentale of fysieke gezondheid, gevolgd door een creatieve activiteit. “Vorig jaar benaderde een groep vrouwen ons met de vraag om beter geïnformeerd te worden over uiteenlopende gezondheidskwesties,” licht Karlas toe. “Het is echt een waardevolle aanvulling, omdat het voelt als een warm bad waar mensen welkom zijn en hun ervaringen met elkaar kunnen delen.”

PERSBERICHT

Bewoners van achterstandswijken leven 23 tot 25 jaar in mindere gezondheid en overlijden 8 tot 9 jaar eerder dan mensen, die in ‘betere’ delen van de stad wonen. Medeoorzaak van de grote gezondheidsverschillen zijn slechte huisvesting, werk, taalproblemen, eetgewoonten en minder toegang tot onderwijs en zorg. Om het tij te keren werken in het kwetsbare stadsdeel Laak huisartsen, tandartsen, gemeentelijke instanties, welzijnsinstellingen en buurtbewoners onderling, inmiddels beter samen. Dat heeft een positieve impact op de gezondheid van wijkbewoners. Zowel in de vorm van een krachtige basiszorg, als in leefstijl – en beweegpraktijk, fitheidsmetingen, een vrouwengezondheidscafé en een netwerk, dat de aanpak van impact van armoede op gezondheid stimuleert Het gezondheidscongres: ‘Van zorg naar kracht: samen bouwen aan een gezonder Laak’, op woensdag 5 november 2025, een bewonersinitiatief van de bewonersgroep De Buurt Bestuurt van Kees Berenbak en Tom Nathans, is nog een stap in de goede richting. De Buurt Bestuurt voert al jaren strijd tegen de gezondheidsverschillen in Laak. Het is noodzakelijk om samen Laak gezonder te maken. Daarover bestaat brede consensus: Een groot aantal deskundigen uit het vakgebied, ervaringsdeskundigen, artsen, apothekers en maatschappelijk werk, werken mee aan het congres. Toonaangevende professionals uit de gezondheidszorg en de sociale sector zullen aan de hand van nieuwe cijfers en ontwikkelingen de blik op de gezondheid in kwetsbare wijken verruimen. Hoogleraar huisartsengeneeskunde Hedwig Vos is keynote speaker van het congres. Danka Stuijver, huisarts en schrijver van het recent gepubliceerde boek ‘Dit kost ons de zorg’,  over alle uitdagingen om prioriteiten te stellen in de gezondheidszorg, draagt ook bij. Van andere sprekers zijn er presentaties over gezondheidsverschillen, eerstelijns gezondheidszorg in Laak en interprofessionele samenwerking in de zorg. Daarnaast gaan vertegenwoordigers van gezondheidsinitiatieven in Laak, zoals krachtige basiszorg en huisarts Fenne Casteleijn , met elkaar in gesprek over samenwerking.(zie verder uitnodiging congres in bijlage).

Het congres vindt plaats op woensdag 5 november 2025, aanvang 16.30 uur, in de Haagse Sport Centrale/RAC Den Haag aan het Johan van Veenplein 12, Den Haag. Voor vragen kunt u bellen naar 06-30004194 of mailen naar info@debuurtbestuurtlaak.nl. Hoogleraar huisartsengeneeskunde Hedwig Vos is beschikbaar voor interviews en vragen, ook voorafgaand aan het congres. 

Dit congres is mogelijk gemaakt met financiële steun van het Rabo Impactfonds en het Fonds Huisartsen in Achterstandswijken.

Stichting HARLIN = Geen woorden maar daden.

Veiligheid staat hoog in het vaandel bij stichting HARLIN . De vrijwilligers van stichting HARLIN hebben een intensief traject doorlopen : AED/Reanimatie, Levensreddend-handelen, ehbo , Kinder en Baby reanimatie.

Module Brand en Ontruiming : De cursisten hebben een onuitwisbare positieve indruk achter gelaten.

Mede daarom heeft de directie van BHV–Zuidholland besloten voor een extra sponsering, betreft 2 extra brandblussers, rookmelders en BHV hesjes. Namens stichting Harlin enorm bedankt hiervoor.

Namens De Buurt Bestuurt proficiat met deze mooie resultaten, hulde voor jullie inzet en positiviteit.



Met speciale dank voor de sponsering van BHV-ZuidHolland.

HVV Laakkwartier / Calamiteitencentrum.

Geen gewone wedstrijd bij calamiteiten

Wat als er morgen een ramp plaatsvindt?

Stel je voor: je hebt opeens geen stroom, water en gas meer en de telefoonverbindingen vallen uit. Als burger weet je niet meteen wat je doen moet. En je bent niet de enige! Je kunt de eerste 72 uur geen beroep doen op hulp van de Overheid. Hoe zorg je ervoor dat jij samen met je buren veilig zijn en kunnen overleven?

De realiteit van de eerste 72 uur

Bij grootschalige calamiteiten kan de overheid niet garanderen dat burgers direct geholpen worden. De capaciteit van de professionele hulpdiensten heeft zijn grenzen en de eerste 72 uur zijn cruciaal. In deze periode wordt van burgers verwacht dat zij zelfredzaam zijn en elkaar helpen. En burgers willen die verantwoordelijkheid anno 2025 ook. Samen met de Professionele hulpverlening als gelijkwaardige schakel in de veiligheidsketen. Maar hoe bereid je je daarop voor? En wat als je woont in een wijk waar middelen schaars zijn? Een overheid, die stuurt op voorbereiding, heeft de opdracht de balans te vinden tussen het eigen verwachtingspatroon en  dat wat burgers nodig hebben. Burgers moeten qua uitwisseling van informatie niet alleen ontvanger, maar ook zender zijn.

De overheid schiet tekort in communicatie en voorbereiding

De overheid zegt dat burgers zich moeten voorbereiden op calamiteiten van diverse aard en oorzaak. Maar hoe realistisch is dat? Hoe kun je weten wat je doen moet als het misgaat? En heb je daar überhaupt de middelen voor? De boodschap is abstract en bereikt veel mensen niet. Pas wanneer je 72 uur vertaalt naar drie dagen, wordt het concreter. Maar wat als je in een wijk woont waar al moeite is om de dagelijkse uitgaven te dekken? Moet voorbereiding dan een luxe zijn?

Burgerdienstverlening en Professionele hulpverlening bij Calamiteiten

De Buurt Bestuurt heeft sinds 2020 de idee van Burgerdienstverlening bij Calamiteiten doorontwikkeld. De maatschappelijk weerbare en veerkrachtige burger is de beste garantie voor veiligheid en overleven van alle burgers. Nu vindt De Buurt Bestuurt het ook de hoogste tijd voor een wijkgerichte Professionele hulpverlening bij Calamiteiten als extra waarborg voor burgers in de eerste 72 uur. De Buurt Bestuurt sluit met deze koers aan bij de zgn. millennium- aanpak van de inrichting van steunlocaties in Veiligheidsregio’s om burgers op wijkniveau met eigen noodopvang te ondersteunen.

Laak als voorbeeld van kwetsbaarheid en kracht

In de Haagse wijk Laak maakt het geringe vertrouwen van de bewoners in de overheid hen bij een ramp extra kwetsbaar. Wat betekent dat als zich een calamiteit voordoet? Wie vangt hen op als de officiële hulp uitblijft? Hoe worden zij bereikt? Dit is precies de reden waarom een aanpak nodig is die niet alleen afhankelijk is van de overheid, maar die de kracht van de buurt benut.

Ziekenhuizen kunnen bij calamiteiten een grote stroom slachtoffers alleen opvangen, voor zover capaciteit en bereikbaarheid toereikend zijn. Nu de garantie daarvoor niet langer bestaat, moet de oplossing gezocht worden in onorthodoxe daadkrachtige maatregelen.   

Een wijkgerichte aanpak: HVV Laakkwartier als calamiteitencentrum.

Wat als we de kracht van de buurt inzetten? HVV Laakkwartier heeft een verbindende rol in de wijk en is centraal gelegen aan de Jan van Beersstraat. De Buurt Bestuurt stelt daarom voor om HVV Laakkwartier in te richten als centrale opvanglocatie bij calamiteiten voor lichtgewonde slachtoffers, op basis van triage. HVV Laakkwartier: zie foto’s Kees Berenbak.

Dit biedt praktische voordelen

  • Medische teams van HAGA en MCH/Mobiel Medisch team met helihaven kunnen roulerend basiszorg verlenen. In nauwe samenwerking met het Mobiel Medisch team zijn gespecialiseerde huisartsen op grond van het convenant huisartsenposten haaglanden direct beschikbaar om zelfstandig ambulante slachtoffers (in principe T3) te behandelen.
  • Triage en behandeling kunnen plaatsvinden in de bestaande ruimtes en kleedkamers.
  • Noodvoorzieningen, zoals een grote legertent met 50 bedden en medische containers met verband- en operatiebenodigdheden, kunnen op de parkeerplaats geplaatst worden.
  • Logistieke voordelen: de locatie is goed bereikbaar voor ambulancediensten en ligt dicht bij snelwegen, zodat slachtoffers efficiënt vervoerd kunnen worden zonder onnodige druk op de binnenstad.
  • Betrokkenheid van bewoners: jeugdleden van HVV kunnen worden getraind in logistiek bij calamiteiten en het opzetten van noodfaciliteiten.
  • Beperkte, maar gerichte ondersteuning vanuit de overheid volstaat.
  • De overheid zal moeten samenwerken met de burger
  • De overheid moet niet alles willen regelen. Burgers, die verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen veiligheid, verdienen actieve ondersteuning. Het is aan bewoners om initiatieven te nemen en samen bereikbare en betaalbare noodvoorzieningen te organiseren. De overheid moet deze kans aangrijpen en samenwerken met bewoners om de veiligheid en veerkracht van de stad te versterken. Dit vraagt om een partnerschap waarin de overheid burgers ondersteunt met middelen, kennis en infrastructuur. Het is ook zaak dat de politiek zich dat realiseert en zich daarvoor hard maakt.
  • Sta je klaar om zelf actie te ondernemen als hulp pas na 3 dagen komt? Of blijf je passief wachten op hulp?
  • Met dit voorstel legt De Buurt Bestuurt de bal op de stip: het is tijd om crisismanagement niet alleen van bovenaf te benaderen, maar ook van onderop te organiseren.
  • Aanbevelingen De Buurt Bestuurt.
  • 1)Periodieke oefeningen in voorbereiding op calamiteiten, met burgers en overige disciplines.
  • 2)Eenduidige terminologie bij calamiteiten maakt het proces van voorbereiding zowel voor de professionele hulpverlener, als voor de burger transparant.
  • 3)Civiel communicatienetwerk, dat onafhankelijk van energievoorziening operationeel blijft bij calamiteiten.
  • 4)Onderzoek of dit initiatief van De Buurt Bestuurt bij wijze van ‘blauwdruk’ ook in andere wijken toepasbaar is.
  • 5)Het calamiteitenhospitaal bij de Nato-top in juni as. na afloop dienst laten doen als noodvoorziening op wijkniveau.
  • 6)Partnerschap van overheid en burgers faciliteert burgers bij de voorbereiding op calamiteiten met middelen, kennis en infrastructuur.
  • Kees Berenbak en Tom Nathans,
  • De Buurt Bestuurt Laak
  • info@debuurtbestuurtlaak.nl